چرا ایران پیروز جنگ رمضان است؟

(قسمت دوم)

5⃣ تبدیل تنگه هرمز به عنوان ابزار بازدارنده و اقتصادی ایران اعمال قدرت کامل ایران بر تنگه هرمز به عنوان یک اهرم راهبردی در دوره جنگ رمضان، اراده سیاسی ایران برای بکارگیری یکی از مهمترین سلاح‌های ژئوپلیتیک و اقتصادی با پیامدهای جهانی مؤثر را بالفعل کرد. هرچند امکان فعال شدن ائتلاف‌های بین‌المللی برای مقابله با آن وجود دارد اما ایران می‌تواند از کنترل تنگه هرمز و حتی در مواقع ضروری تنگه باب‌المندب به عنوان ابزاری برای مذاکره و دریافت امتیازات امنیتی و حتی ایجاد یک نظام امنیتی و اقتصادی جمعی جدید در قالب کنسرسیومی متشکل از کشورهای منطقه و در نتیجه ثبات سیاسی بیشتر منطقه با محوریت خود استفاده کند.

6⃣ ایران، تنها قدرت حافظ امنیت اقتصاد در ژئوپلیتیک غرب آسیا کشورهای منطقه با یک واقعیت جدید ژئوپلیتیک کنار می‌آیند که ایران، یک قدرت برتر نظامی و ایدئولوژیک منطقه است که نمی‌توان آن را با کمک خارجی حتی آمریکا شکست داد. بعد از شکست آمریکا، گزینه مقابله با ایران بسیار پرهزینه و گزینه هم‌زیستی با ایران، گزینه منطقی‌تری است. حضور آمریکا و رژیم صهیونیستی و نزاع همیشگی آن با ایران، ثبات بلندمدت اقتصاد منطقه را دچار مشکل می‌کند. در فقدان آمریکا و یا حضور کم‌رنگ آن در منطقه تنها ایران است که می‌تواند حافظ ثبات بلندمدت اقتصاد ژئوپلیتیک و منطقه‌ای بلندمدت غرب آسیا باشد. بنابراین بخشی از هزینه ایجاد آرامش بین آمریکا و ایران به عهده این کشورها خواهد بود. یکی از راهبردهای جدی کشورهای عربی برای حفظ امنیت اقتصادی خودشان، تضمین این منافع مشترک با ایجاد سرمایه‌گذاری‌های مشترک با ایران خواهد بود. باید به این نکته اشاره داشت که اتخاذ راهبرد اجماع منطقه‌ای علیه ایران و یا تقویت بنیه آفندی کشورهای منطقه با توجه به افزایش قدرت چانه‌زنی ایران در جنگ رمضان، پرریسک، پرهزینه و در نتیجه احتمال کمتری خواهد داشت.

7⃣ تضعیف و انزوای شدید رژیم صهیونیستی پیروزی ایران در جنگ رمضان، پایان روند صلح مبتنی بر ابتکار آمریکا و عادی‌سازی عربی-اسرائیلی و انزوای هر چه بیشتر رژیم صهیونیستی در منطقه خواهد بود. این پیروزی صحنه را برای یک بازی کاملاً جدید آماده می‌کند که در آن محور مقاومت تقویت می‌شود و هر گونه توافق آتی نه بر اساس موازنه قوا به نفع اسرائیل، بلکه بر اساس موازنه قوای جدید به نفع ایران و متحدانش خواهد بود. ادامه وضعیت پساجنگ، انزوای بیشتر رژیم صهیونیستی را بیش از پیش فراهم می‌آورد.

8⃣ارائه یک الگوی صلح منطقه‌ای مبتنی بر مدل دفاعی مستقل فرصت طلایی ایران در صورت توفیق در جنگ رمضان، رهبری در ایجاد یک نظم امنیتی و اقتصادی مشارکتی و چندجانبه است. ایران می‌تواند با تشکیل ائتلاف دفاعی منطقه‌ای بدون حضور قدرت‌های دور از منطقه با ابتکار عمل، پیمان امنیت منطقه‌ای خلیج فارس را پیشنهاد دهد. این پیمان می‌تواند مبتنی بر خروج همه نیروهای فرامنطقه‌ای از منطقه، تضمین امنیت انرژی و کشتیرانی برای همه کشورهای ساحلی، ایجاد یک سازوکار حل و فصل اختلافات بدون دخالت خارجی و همکاری امنیتی و نظامی مشترک بین این کشورها باشد. این طرح اگر مبتنی بر برابری منافع مشترک باشد می‌تواند نگرانی کشورهای منطقه به طور خاص عربستان سعودی درباره هژمونی ایران را کاهش دهد و در عین حال مزایای اقتصادی قابل توجهی را برای ایران به ارمغان بیاورد.

9⃣ الگوی سیاسی-اقتصادی جدید ایران بر پایه اقتدار سیاسی الگوی توسعه سیاسی-اقتصادی پیشاجنگ ایران، الگویی است که ثبات سیاسی و امنیتی ناشی از اتکال به یک قطب سیاسی را شرط توسعه و رشد اقتصادی می‌شمارد. اما الگوی جدیدی از توسعه مبتنی بر اقتدار سیاسی-اقتصادی در انتظار ایران پساجنگ رمضان است. ایران در حال گذار به سمت ثبات سیاسی و امنیتی کشور ناشی از یک قدرت سیاسی درون‌زا است. این الگوی جدید آرایشی جدید از کشورهای عربی منطقه خلیج فارس را ایجاد می‌کند و هر یک از آنها را وادار می‌سازد تا بین مقابله یا تطبیق با شرایط موجود، راهبردی خاص را اتخاذ کنند. اما با دیپلماسی فعال کشور امکان ایجاد یک فضای سیاسی مثبت و بنیان‌های اقتصادی متأثر از آن وجود دارد به گونه‌ای که ایران محور ثبات سیاسی و امنیتی در منطقه خاورمیانه باشد؛ ثباتی که شکل‌دهنده شرایطی جدید از یک الگوی اقتصادی خاص نیز باشد. استفاده اقتصادی از کشورهای منطقه در سایه این اقتدار سیاسی به عنوان مزایای متقابل این کشورها و تعریف زنجیره ارزش جهانی یا منطقه‌ای به نفع شرایط اقتصادی ایران می‌تواند از حداقل پیامدهای اتخاذ این کلان راهبرد باشد.

#تأملات_سیاسی #تأملات_اقتصادی

💡تأملات (دکتر مهدی موحدی بکنظر)