در حال باز کردن صفحه
⭕️ تسهیلات اشتغال ؛ چاره جویی برای اثربخشی
🔹یکی از مهمترین حمایت های کشور از اقشار ضعیف، اعطای تسهیلات اشتغال قرض الحسنه است. در سال 1405 مبلغ 130 هزار میلیارد تومان تسهیلات پیش بینی شده است که در صورت پرداخت تمامی آن توسط بانک های عامل با سرانه های کنونی 650 هزار نفر از آن بهره مند خواهند شد.
🔹این تسهیلات با فرض نظارت درست بر توزیع و مراقبت از انحراف (که در نهادهایی نظیر کمیته امداد با دقت قابل قبولی انجام می شود) نقش مهمی در توانمندسازی خانوارها دارند. خانوارهای نیازمند عمدتا با این تسهیلات دارایی را خرید می کند و از کنار اشتغال با آن به درآمد مستمر می رسند و یا در روستاها چند دام را تهیه می کنند و با پرورش آنها و یا فروش محصولات آنها به درآمد می رسند و در سالهای اخیر با احداث نیروگاه های خورشیدی خانگی امکان کسب درآمد پایدار برای آنها ایجاد شده است.
🔹با این حال تسهیلات اشتغال در سالهای اخیر با چالش سرانه پایین و به تبع آن اثربخشی کم مواجه شده اند. در این نوشته تلاش شده است تا قدرت خرید وام های اشتغال در چند عرصه مختلف با هم مقایسه شود. بدین منظور سالهایی که وام اشتغال در آنها افزایش یافته به عنوان معیار انتخاب و قیمت های اسفندماه آن سال ملاک ارزیابی قرار گرفته است.
1⃣ مقایسه با نرخ تورم: بر اساس تورم محاسبه شده توسط بانک مرکزی، رشد میزان تسهیلات قرض الحسنه اشتغال در سنوات قبل همیشه از میزان تورم عقب تر بوده است و با در نظر گرفتن تورم باید در سال 1404 سرانه تسهیلات 328 میلیون تومان باشد.(نمودار شماره ۱)
2⃣ مقایسه با نرخ دلار: در حالت مطلوب این تسهیلات باید صرف خرید کالاهای سرمایه ای شوند که عمدتا نرخ آنها با دلار رشد می نماید. تسهیلات اشتغال در سال 1390 معادل 5319 دلار بوده است و این تسهیلات در حال حاضر 1256 دلار ارزش دارد. این بدان معناست که در مشاغل مبتنی بر خرید تجهیزاتی وارداتی، قدرت وام اشتغال ۸۰ درصد کاهش یافته است. مهمتر اینکه میزان دلاری تسهیلات اشتغال هم اکنون در پایین ترین میزان خود در پانزده سال گذشته قرار دارد. .(نمودار شماره ۲)
3️⃣ مقایسه با قدرت خرید دام سبک: بخشی از تسهیلات بویژه در روستاها صرف طرح های دامداری می شود. با تسهیلات اشتغال در سال 1394 امکان خرید حدود 40 گوسفند 40 کیلوگرمی فراهم بود که این عدد در حال حاضر به حدود 9 گوسفند کاهش یافته است و در حقیقت قدرت خرید برای این نوع اشتغال به کمتر از یک سوم کاهش یافته است. .(نمودار شماره ۳)
4️⃣ مقایسه با قدرت خرید خودروی پراید: مقایسه وام اشتغال با قیمت بازار پراید نشان می دهد در سالهای 1390 با وام اشتغال امکان خرید یک پراید وجود داشت و حتی مبلغی هم اضافه تر باقی می ماند؛ لیکن وام اشتغال در پایان سال 1404 حداکثر یک سوم از قیمت پراید را پوشش می دهد. این بدین معناست که با وام اشتغال به ساده ترین مشاغل نظیر اشتغال در سکوهای حمل مسافر هم نمی توان مشغول شد.(نمودار شماره ۴)
5⃣ مقایسه با قدرت خرید خودروی سمند: در سال 1390 با وام اشتغال امکان تامین 63 درصد از هزینه خودروی سمند فراهم بود و این عدد هم اکنون به 15 درصد کاهش یافته است و عملا امکان بهرهمندی از این اشتغال برای متقاضیان فراهم نیست.(نمودار شماره ۵)
🔸با توجه به گزارش فوق مشخص می شود که با گذشت زمان، سرانه های وام های اشتغال به اندازه رشد قیمت ها در مشاغل مرسوم و پرتکرار و بویژه به اندازه نرخ تورم رشد نکرده است و توان خرید برای این وام ها کاهش یافته است.
🔹این بدان معنا است که به تدریج کیفیت اشتغال های ایجادی توسط این وام ها کاهش می یابد و یا اینکه مصرف کنندگان وامها کسانی خواهند بود که قبل از آن شغلی را ایجاد کرده و سرمایه ای را داشته اند.
🔹خلاصه مطالب مذکور ایجاب می کند که سیاست گذاران مربوطه تدبیری متفاوت و متناسب با شرایط کنونی برای وام های اشتغال خرد بویژه وام های مورد نیاز اقشار ضعیف را ارائه نمایند به گونه ای که واقعا مصرف کننده و متقاضی وام های مذکور امکان ایجاد اشتغال پایدار با درآمد مکفی را داشته باشد.
هنوز پاسخی ثبت نشده؛ اولین نفر باشید.